Ozempic một loại thuốc được dùng để điều trị tiểu đường type 2 được nhiều người sử dụng khi được cho là có tác dụng giảm cân siêu nhanh và tạo nên một cơn sốt trong cộng đồng. Cơn sốt này dẫn đến hệ luỵ người mắc tiểu đường thì không có để dùng còn người dùng giảm cân theo trào lưu có thể gặp phải những tác dụng phụ không ngờ tới. Vậy dùng thuốc giảm cân Ozempic có an toàn?
Ozempic là thuốc tiểu đường hay giảm cân?
Ozempic là thuốc theo toa được FDA chấp thuận để điều trị bệnh tiểu đường type 2 ở người lớn. Thuốc giúp cải thiện lượng đường trong máu ở người lớn mắc bệnh tiểu đường type 2 và được chứng minh là làm giảm huyết sắc tố A1C, thước đo lượng đường trong máu theo thời gian, theo nghiên cứu được trích dẫn trên website của Ozempic.
Theo đó thuốc Ozempic chứa hoạt chất Semaglutide bào chế dưới dạng dung dịch trong bút tiêm. Thuốc chứa các hàm lượng là:
Ozempic được chỉ định trong điều trị đái tháo đường tuýp 2 ở người trưởng thành không được kiểm soát đầy đủ, kết hợp với chế độ ăn kiêng và tập thể dục đầy đủ.
Semaglutide là một loại thuốc được sử dụng trong điều trị đái tháo đường. Đây là một loại thuốc thuộc nhóm các hormone tăng cường insulin, được gọi là GLP-1 receptor agonist. Thuốc này giúp kiểm soát đường huyết bằng cách tăng cường sự phát huy của insulin từ tuyến tụy và giảm lượng đường glucose được sản xuất trong gan.
Ngoài ra, semaglutide giúp tăng cường sự phát huy của insulin và ngăn chặn sự tăng glucose sau bữa ăn. Nó cũng có thể giảm cảm giác đói và tăng tốc quá trình tiêu hóa thức ăn, giúp người sử dụng kiểm soát lượng thức ăn được tiêu thụ.
Mặc dù không chính thức là thuốc giảm cân, nghiên cứu cho thấy rằng những người dùng Ozempic có thể giảm được chút ít cân nặng khi dùng thuốc. Trên thực tế, thành phần hoạt chất trong thuốc Ozempic có tên gọi là gọi là semaglutide được FDA (Cơ quan Quản lý Dược và Thực phẩm Hoa Kỳ) chấp thuận ở liều cao hơn để điều trị cho những người mắc bệnh béo phì và các vấn đề sức khỏe liên quan đến cân nặng khác dưới tên gọi Wegovy.
Do sự thiếu hụt nguồn cung thuốc Wegovy cùng tác dụng giảm cân của Ozempic lan truyền trên mạng xã hội, những người không hề mắc bệnh tiểu đường type 2 đã bắt đầu sử dụng thuốc Ozempic để giảm cân.
Những rủi ro và tác dụng phụ khi dùng thuốc giảm cân Ozempic
“Ozempic chỉ được FDA chấp thuận để điều trị bệnh tiểu đường. Đây không phải là thuốc giảm cân”, theo TS. Christopher McGowan – bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa về thuốc béo phì và nội tiết ở Bắc Carolina.
Sau khi Ozempic được giới thiệu sử dụng để giảm cân bởi các ngôi sao nổi tiếng trên mạng xã hội, nhu cầu sử dụng tăng vọt đột biến dẫn đến vượt quá nguồn cung hiện tại. Kết quả là, theo cơ sở dữ liệu của FDA, vào tháng 3 năm 2022, thuốc đã được ghi nhận là có thiếu hụt nguồn cung, dẫn đến nhiều người mắc bệnh tiểu đường type 2 thực sự không có thuốc để dùng.
Mặc dù dùng semaglutide có thể giúp bạn giảm cân trong khi dùng thuốc, nhưng hầu hết mọi người sẽ tăng cân gần như trở về như ban đầu nếu họ ngừng sử dụng thuốc, TS. Rekha Kumar (Chương trình chăm sóc cân nặng dựa theo bằng chứng Found) cho biết.
Thuốc Ozempic không an toàn với tất cả mọi người. Những đối tượng sau tránh sử dụng thuốc Ozempic:
- Viêm tụy
- Bệnh tiểu đường type 1
- Dưới 18 tuổi
- Mang thai hoặc cho con bú
- Bệnh võng mạc tiểu đường
- Vấn đề với tuyến tụy hoặc thận
- Tiền sử gia đình mắc ung thư biểu mô tuyến giáp thể tủy (MTC)
- Hội chứng đa u nội tiết loại 2
Theo website về bệnh tiểu đường của Anh quốc (Diabetes UK), các tác dụng phụ thường gặp của thuốc Ozempic có thể bao gồm táo bón và tiêu chảy, trong khi các tác dụng phụ ít phổ biến hơn bao gồm thay đổi vị giác và viêm tụy cấp.
Các tác dụng phụ phổ biến liên quan đến tiêu hóa bao gồm: buồn nôn, nôn mửa, tiêu chảy, đau bụng hoặc táo bón.
Nếu mắc bệnh về mắt do tiểu đường (bệnh võng mạc tiểu đường) và đang sử dụng insulin, thì Ozempic có thể khiến thị lực kém đi và có thể cần điều trị.
Theo GoodRx Health, hai loại thuốc Ozempic và Wegovy có nhiều rủi ro giống nhau, bao gồm viêm tụy (viêm tụy), bệnh túi mật và tổn thương thận.
Các nghiên cứu trên động vật cho thấy các loại thuốc này làm tăng nguy cơ mắc các khối u tế bào C tuyến giáp, nhưng nguy cơ này chưa được xác nhận ở người. Do đó, bạn không nên dùng Ozempic hoặc Wegovy nếu bạn có tiền sử cá nhân hoặc gia đình mắc một số loại ung thư tuyến giáp.
Dùng Ozempic chung với các loại thuốc trị tiểu đường khác có thể làm tăng nguy cơ hạ đường huyết (đường huyết thấp nguy hiểm), ví dụ như khi dùng chung với insulin, sulfonylurea (chẳng hạn như glipizide) và meglitinide (repaglinide ).
Ngoài ra, một số thực phẩm và đồ uống có thể làm trầm trọng thêm tác dụng phụ của Ozempic như thức ăn cay, nhiều dầu mỡ, thực phẩm chiên rán, thực phẩm có đường và carbonhydrate tinh chế (như bánh mỳ trắng), rượu bia.
Hiệu ứng khuôn mặt Ozempic
Bất kỳ phương pháp giảm cân chóng vánh nào đều có tác dụng phụ hoặc hệ quả nặng nề, và Ozempic không phải ngoại lệ. Hiện trên TikTok đang ngập tràn các video minh họa về “hiệu ứng khuôn mặt Ozempic”, giúp người xem có cái nhìn cận cảnh về làn da chảy xệ với hàng loạt đường nét hom hem thiếu sức sống. Thậm chí có người còn ví von gương mặt của những ai dùng Ozempic hốc hác và nhăn nheo như một trái nho khô.
Theo các chuyên gia như Jason Emer, một bác sĩ có trụ sở tại Los Angeles (Mỹ), thì hệ quả của Ozempic là hiển nhiên và chẳng có gì mới mẻ. Bởi việc cơ thể tụt cân chóng vánh ảnh hưởng nghiêm trọng đến nguồn collagen và elastin trong da.
Khắc phục hậu quả còn mệt hơn khi giảm cân
Để phục hồi làn da bị lão hóa trong thời gian ngắn, giới chuyên gia luôn đề xuất các phương pháp như laser, peel kết hợp cùng quy trình chăm sóc da phù hợp. Một phương pháp khác cũng hay được ứng dụng là lăn kim siêu vi điểm nhằm giúp da săn chắc mà không cần phẫu thuật.
Ngoài ra, công nghệ làm đẹp không xâm lấn với filler (chất làm đầy) hay tiêm mỡ tự thân vào mặt cũng tối ưu trong khoản thay thế lượng collagen đã mất, cải thiện các hốc lõm và nếp rãnh trên khuôn mặt. Tuy nhiên với các bệnh nhân giảm cân quá đà thì phẫu thuật nâng cơ mặt và cổ được xem như đề xuất cuối cùng.
Đáng sợ hơn, quá trình lão hóa khiến làn da chảy xệ và giảm thể tích không chỉ biểu hiện qua gương mặt mà còn tác động đến vòng 1, đầu gối, khuỷu tay… thậm chí cả vùng kín.
Quá liều Ozempic, Wegovy
Tiến sĩ Jared L. Ross giải thích về hậu quả khi sử dụng quá nhiều Ozempic, Wegovy hoặc một loại thuốc kích thích GLP-1 khác, lưu ý rằng những triệu chứng phổ biến nhất là buồn nôn, nôn mửa và đôi khi là tiêu chảy.
Thông thường tình trạng này sẽ tự khỏi, nhưng trong trường hợp quá liều, triệu chứng có thể kéo dài và gây mất nước nghiêm trọng, đòi hỏi sử dụng dung dịch tĩnh mạch và thuốc chống buồn nôn. Hầu hết các loại thuốc chính hiệu này được cung cấp dưới dạng ống tiêm, tương tự như cách nhiều người sử dụng insulin, điều này làm cho việc sử dụng quá liều rất hiếm khi xảy ra.
Sự gia tăng sử dụng quá liều thuốc kích thích GLP-1 gây ra mối lo ngại lớn về sức khỏe cộng đồng. Đối với bệnh nhân, việc hiểu rõ về cách sử dụng đúng các loại thuốc này, về các nguy cơ và nhận biết các triệu chứng quá liều là rất quan trọng. Các chuyên gia y tế gọi bất kỳ ai có thể đang trải qua tình trạng quá liều nên nhanh chóng tìm kiếm chăm sóc y tế.
Rủi ro khi sử dụng quá nhiều thuốc giảm cân như Ozempic hoặc Wegovy đang trở thành một thách thức đối với cộng đồng y tế. Sự gia tăng sử dụng quá liều đã gây lo ngại lớn về sức khỏe cộng đồng, đặt ra nhu cầu cần nhất thiết về việc cải thiện hiểu biết và giáo dục đối với người sử dụng.
Phương pháp giảm cân bằng Ozempic không hề bền vững. Loại thuốc này vốn được phát triển cho bệnh nhân tiểu đường, thế nên nếu sử dụng thường xuyên ngoài mục đích bên lề ắt tiềm ẩn vô số rủi ro về sức khỏe. Chưa kể nếu ngưng thuốc, chuyện tăng cân trở lại là hiển nhiên nếu người dùng không có động thái thay đổi chế độ ăn uống, sinh hoạt và luyện tập vì lợi ích lâu dài.
